श्रीगणेशपुराणे क्रीडाखण्डे
दशाधिकशततमोऽध्यायः
दूतप्रेषणं
॥ क उवाच ॥
जयशाली मयूरेशो यात्यग्रे हर्षनिर्भरः ।
पृष्ठतो यान्ति बालास्ते ततो वृषगतः शिवः ॥ १ ॥
गौतमाद्या मुनिगणा लग्नसिद्ध्यै ययुस्ततः ।
गर्जन्तो गर्जयन्तश्च दिशश्च विदिशोऽपि च ॥ २ ॥
योजनावधि गण्डक्या अवरुह्य शिखण्डिनः ।
अतिष्ठत् स मयूरेशो महार्घासनमुत्तमम् ॥ ३ ॥
ततः सर्वानुपावेश्य शिवं गणमुनीश्वरान् ।
वाद्यत्सु सर्ववाद्येषु तानाह स मयूरराट् ॥ ४ ॥
सिन्धुना निहिताः कारागृहे शक्रादिदेवताः ।
विना तन्मोचनं लग्नसिद्धिर्नैव भविष्यति ॥ ५ ॥
अतस्तन्मोचनार्थाय प्रेष्यतां सिन्धवे महान् ।
बुद्धिमान् स गृहीत्वा चेदागच्छेत् तान् सुरानथ ॥ ६ ॥
तदा साम्नैव सर्वेषां कुशलं हि भविष्यति ।
नो चैद् युद्धेन जष्यामो रणे सिन्धु महाबलम् ॥ ७ ॥
मोचयिष्याम तान् देवाँस्ततो लग्नं भविष्यति ।
॥ क उवाच ॥
एवं तद्वचनं श्रुत्वा प्राहुः सर्वे गुणेश्वरम् ॥ ८ ॥
सम्यगुक्तं मयूरेश सुधया सदृशं वचः ।
बालभाऽवेपि ते बुद्धिर्बृहस्पतिसमा शुभा ॥ ९ ॥
पुष्पदन्तं महाबुद्धिं नीतिशास्त्रविशारदम् ।
प्रेष्यतां सिन्धुनिकटे देवमोचनहेतवे ॥ १० ॥
वक्तारं बलिनं श्रेष्ठं स्तोत्रसन्तोषितेश्वरम् ।
॥ क उवाच ॥
तत ऊचे पुष्पदन्तो मयूरेशं सुरेश्वरमः ॥ ११ ॥
महिमा ते मयूरेश मनोवाचामगोचरः ।
जानन्ति न जना मायामोहितास्तव नित्यदृक् ॥ १२ ॥
भूभारहरणार्थं त्वमवतीर्णः शिवालये ।
न मां प्रेषय तत्र त्वमन्यं प्रेषय साम्प्रतम् ॥ १३ ॥
अपारसेनया युक्तं सिन्धुदैत्यं महाबलम् ।
उद्धृतं बलिनं द्रष्टुमहं शक्क्ष्यामि न क्वचित् ॥ १४ ॥
युद्धमेव करिष्यामि ततो दोर्दण्डतेजसा ।
यदि साम्ना भवेत्कार्यं युद्धं तत्र वृथा मतम् ॥ १५ ॥
दानं भेदो वृथा दण्डो नीतिरेषा सनातनी ।
एवमाकर्ण्य तद्वाक्यमुवाच पार्वतीपतिः ॥ १६ ॥
सम्यगुक्तः पुष्पदन्त नीतिमार्गः पुरातनः ।
क्रोधवान् क्षमः साम्नि केवलं बलवान् परः ॥ १७ ॥
धरिष्यति महादुष्टं प्रेषितश्चेत् षडाननः ।
प्रेषितो वीरभद्रश्चेत्क्रोधमेव करिष्यति ॥ १८ ॥
शृङ्गी चेत् प्रेषितस्तत्र संहारं स विधास्यति ।
प्रमथः प्रेषितो मत्तो न जाने किं करिष्यति ॥ १९ ॥
प्रेषितश्चेद् भूतराजो भाषयिष्यति तां सभाम् ।
स्त्रीसम्भोगरतः स्यात्तु प्रेषितो रक्तलोचनः ॥ २० ॥
ततोऽब्रवीन् मयूरेशो निरस्तेषु च तेषु च ।
नन्दी समुद्रगम्भीरो धैर्ये पर्वतसन्निभः ॥ २१ ॥
बुद्ध्या बृहस्पतिसमो जम्भारिसदृशो बलम् ।
धूर्तः पराशयज्ञाता प्रेष्यतां सामहेतवे ॥ २२ ॥
॥ शिव उवाच ॥
सम्यगुक्तं मयूरेश ज्ञातासि गुणदोषयोः ।
नन्दिने दीयतां वस्त्रं रत्नानि विविधानि च ॥ २३ ॥
ततो ददौ मयूरेशस्तानि तस्य शिवाज्ञया ।
आज्ञापयामास च तं गच्छ सिन्धुं महाबलम् ॥ २४ ॥
यथा देवा विमुच्यन्ते तथा नीतिर्विधीयताम् ।
स तु नत्वा मयूरेशं स शिवां शिवमेव च ॥ २५ ॥
गणान् सर्वान् महावाक्यैः स्तुत्वा तं च शिवं शिवाम् ।
उवाच बुद्धिसम्पन्नो दिष्टयोचितमिदं वचः ॥ २६ ॥
॥ नन्द्युवाच ॥
स महान् जायते लोके यस्य वः स्यादनुग्रहः ।
अतोऽहं श्रेष्ठतां नीतः साधयिष्ये प्रयोजनम् ॥ २७ ॥
वः प्रसादेन भूगोलं विधास्ये न्युब्जमञ्जसा ।
शेषं सूर्यं वो निकटे आनयिष्ये न संशयः ॥ २८ ॥
॥ क उवाच ॥
एवमुक्त्वा ययौ नन्दी सिन्धुदैत्यं बलान्वितः ।
गतः स नगरद्वारं मनोवेगेन धैर्यवान् ॥ २९ ॥
ध्यायन्गणेशं शम्भुं च शिवां सर्वार्थसाधिकाम् ।
ऋतां कर्तुं प्रतिज्ञां तां प्रार्थयामास चेतसि ॥ ३० ॥
॥ इति श्रीगणेशपुराणे क्रीडाखण्डे दूतप्रेषणं नाम
दशाधिकशततमोऽध्यायः ॥ ११० ॥
कोई टिप्पणी नहीं:
एक टिप्पणी भेजें